รัฐประหาร 2520

บทความนี้ทบทวนเหตุการณ์ประหาร 20 ตุลาคม พ.ศ. 2520 ซึ่งนำโดยพลเรือเอก สงัด ชลออยู่ และพลเอก เกรียงศักดิ์ ชมะนันทน์ โดยมองว่ารัฐประหารครั้งนั้นเป็นจุดเริ่มต้นของการคลี่คลายความขัดแย้งทั้งในและนอกประเทศ บทความจึงย้อนดูภูมิหลังของผู้นำทั้งสองก่อนถึงวันยึดอำนาจ สงัดเป็นนายทหารเรือที่ผ่านภาวะคับขันมาตลอด ตั้งแต่การถูกคุมขังในสิงคโปร์ช่วงสงครามมหาเอเชียบูรพา กบฏแมนฮัตตัน จนถึงวีรกรรมดอนแตง จึงเป็นผู้นำที่ตัดสินใจเฉียบขาดด้วยวิธีทางทหาร ส่วนเกรียงศักดิ์ผ่านทั้งสนามรบในอินโดจีน รัฐฉาน และสงครามเกาหลี ก่อนเติบโตในงานเสนาธิการ การประสานกับชาติพันธมิตร และงานมวลชนผ่าน กรป.กลาง ประสบการณ์ที่รอบด้านนี้กลายเป็นฐานคิดของนโยบายเมื่อเขาเป็นนายกรัฐมนตรี ทั้งการนิรโทษกรรมผู้ต้องหาคดี 6 ตุลา และการกระชับความสัมพันธ์กับประเทศค่ายคอมมิวนิสต์