ข่าวสารและบทความ

เหตุการณ์เพียงช่วงเวลาสั้น ๆ ในการแวะหยุดรถไฟของ ปรีดี พนมยงค์ ณ สถานีรถไฟร่อนพิบูลย์ เมื่อวันที่ 11 สิงหาคม พ.ศ. 2478 เป็นจุดตั้งต้นในการสำรวจพลวัตของการเมืองท้องถิ่นภายหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475

“กับดักการรัดเข็มขัด” ในฐานะอุดมการณ์ทางการเมืองที่บ่อนทำลายศักยภาพของพรรคการเมืองฝ่ายก้าวหน้า โดยชี้ให้เห็นว่าแรงกดดันให้พิสูจน์ “ความรับผิดชอบทางการคลัง” มักนำไปสู่การลดทอนความหาญกล้าทางนโยบาย จนสูญเสียความแตกต่างทางการเมือง

ทรรศนะว่าด้วย “สันติภาพ” ของท่านผู้หญิงพูนศุข พนมยงค์ ผ่านบทสัมภาษณ์ในหนังสือ ปรีดีนิวัติ สัจจะคืนเมือง โดยพิจารณาจากประสบการณ์ชีวิตของผู้หญิงคนหนึ่งซึ่งผ่านสงครามโลกครั้งที่ 2 การต่อสู้ของขบวนการเสรีไทย และการทำงานเพื่อสาธารณประโยชน์หลังสงคราม

บทบาทของพนักงานรถเมล์ขาวในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 ในฐานะกลุ่มคนสามัญที่มีส่วนสำคัญต่อการบรรเทาภัยพิบัติจากการทิ้งระเบิดในกรุงเทพมหานคร ผ่านการขนส่งผู้บาดเจ็บ ผู้เสียชีวิต และการสนับสนุนภารกิจของหน่วยป้องกันภัยทางอากาศ

เนื่องในศุภวาระดิถีขึ้นปีใหม่ พุทธศักราช 2569 ในนามของคณะกรรมการบริหารสถาบันปรีดี พนมยงค์ ผมขอส่งความปรารถนาดีมายังท่านผู้รักชาติ รักประชาธิปไตย และยึดมั่นในสันติธรรมทุกท่าน ขออำนาจคุณพระศรีรัตนตรัยและสิ่งศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลายที่ท่านเคารพนับถือ

“กาเหว่าที่บางเพลง The New Musical” คือการรื้อฟื้นวรรณกรรมไซไฟคลาสสิกของ ม.ร.ว.คึกฤทธิ์ ปราโมช สู่เวทีละครเพลงร่วมสมัย ผ่านการตีความใหม่ที่เชื่อมโยงวรรณกรรม ภาพยนตร์ และศิลปะการแสดง เข้ากับบริบทสังคมไทยร่วมสมัยอย่างลุ่มลึก

บทเรียนจากความล้มเหลวที่อาจเกิดขึ้นกับพรรคประชาชนในเลือกตั้ง 2569 ตอนที่ 2 กล่าวถึงข้อเสียของการพึ่งพาผู้เชี่ยวชาญมากเกิน เพราะผู้เชี่ยวชาญหากพูดศัพท์เทคนิคมากไปอาจทำให้ประชาชนรู้สึกไม่เข้าใจ พวกเขาต้องการ "ตัวแทน"

สถาบันปรีดี พนมยงค์ ชวนติดตามผ่านบทสัมภาษณ์ โลร็อง มาเลสปีน ผู้ใกล้ชิดครอบครัวพนมยงค์ ถ่ายทอดเรื่องเล่าจากบ้านอองโตนี ทั้งในฐานะที่อยู่อาศัยและ “สถานที่แห่งความทรงจำ” ซึ่งเชื่อมโยงอดีตกับความหวังของอนาคต

วิเคราะห์ “กับดักชาตินิยม” ที่พรรคการเมืองฝ่ายก้าวหน้าอาจเผชิญในการเลือกตั้ง พ.ศ. 2569 โดยใช้กรณีศึกษาพรรคโซเชียลเดโมแครตเยอรมัน (SPD) ช่วงวิกฤตผู้ลี้ภัยเป็นบทเรียนเปรียบเทียบ เพื่อชี้ให้เห็นข้อจำกัดของการปรับตัวตามวาทกรรมฝ่ายขวา และเสนอทางเลือกเชิงแนวคิดว่าด้วย “ชาตินิยมทางเศรษฐกิจแบบซ้าย” ในบริบทการเมืองไทยร่วมสมัย

“ละครเวทีโรงเล็ก” ในฐานะพื้นที่ทางศิลปะที่ทำงานกับมนุษย์ในระดับจิตวิญญาณและสังคม ผ่านความใกล้ชิดของการแสดงสด การทดลองรูปแบบ และการเปิดพื้นที่ให้เสียงนอกกระแสได้ปรากฏ โดยใช้โครงการ Poems Dimension เป็นกรณีศึกษา