สวัสดิการ

ตอนสุดท้ายของชุดบทความ “บำนาญประกันสังคม CARE” ชวนสำรวจเสาหลักที่ 3 ของระบบบำนาญ หรือระบบสะสมทุนส่วนบุคคล (Defined Contribution) ซึ่งมีบทบาทสำคัญในการสร้างความมั่นคงทางการเงินหลังเกษียณ บทความวิเคราะห์ข้อจำกัดของระบบออมเพื่อวัยชราของไทย พร้อมเสนอแนวทางขยายความครอบคลุมผ่านกลไก Auto-enrollment และศึกษาบทเรียนจากออสเตรเลีย เพื่อนำไปสู่ระบบบำนาญ 3 เสาหลักที่เข้มแข็งและยั่งยืนสำหรับคนไทยทุกคน

บทความตอนที่ 2 ในชุด “รัฐสวัสดิการกับอนาคตบำนาญไทย” ชวนสำรวจข้อจำกัดสำคัญของระบบบำนาญประกันสังคมไทยในปัจจุบัน ซึ่งยังคำนวณเงินบำนาญจากฐานเงินเดือนเฉลี่ย 60 เดือนสุดท้ายก่อนเกษียณ แม้วิธีการดังกล่าวจะดูเรียบง่ายและเป็นกลาง

มรดกสำคัญที่สุดของการเปลี่ยนแปลงการปกครอง พ.ศ. 2475 ไม่ใช่เพียงการมีรัฐธรรมนูญหรือสภาผู้แทนราษฎร แต่คือการเปลี่ยนสถานะของประชาชนจากไพร่ฟ้าข้าแผ่นดิน มาเป็นพลเมืองที่มีสิทธิและสามารถเรียกร้องความรับผิดชอบจากรัฐได้

แนวทางปฏิรูประบบสวัสดิการและกฎหมายแรงงานไทย เพื่อรับมือผลกระทบจากสงครามการค้าและแนวโน้มเศรษฐกิจโลกที่เปลี่ยนแปลงเร็ว โดยเน้นการสร้างหลักประกันรายได้, การฝึกทักษะใหม่, ลดความเหลื่อมล้ำผ่านนโยบายภาษี, และสวัสดิการถ้วนหน้า

นโยบายแรงงานคณะราษฎรให้ความสำคัญกับสวัสดิการแรงงาน โดยปรีดี พนมยงค์ริเริ่มพระราชบัญญัติจัดตั้งสำนักงานจัดหางาน พ.ศ. 2475 เพื่อคุ้มครองแรงงานและนายจ้าง วางรากฐานกฎหมายแรงงานไทย

ฐานะของ “สมุดปกเหลือง” หรือ “เค้าโครงการเศรษฐกิจ” มีความน่าสนใจทั้งในบริบทประวัติศาสตร์และปัจจุบัน โดยมีการวิเคราะห์ทั้งในเชิงคุณูปการต่อสังคมและเชิงลบต่อระยะเปลี่ยนผ่านทางการเมืองไทย แต่เมื่อพิจารณามาถึงผลทางเศรษฐกิจและการเมืองกลับพบว่า สมุดปกเหลืองมีคุณูปการต่อการพัฒนาเศรษฐกิจและการศึกษาแนวคิดสังคมนิยมเศรษฐกิจไปจนถึงการนำหลักเศรษฐกิจบางประการมาวิเคราะห์ว่ามีลักษณะสอดรับกับแนวทางรัฐสวัสดิการ แล้วปรับใช้กับนโยบายของพรรคการเมือง

สรุปประเด็นสำคัญจาก PRIDI Talks #11 “89 ปีแห่งการอภิวัฒน์สยาม: สวัสดิการและบทบาทของรัฐในการสร้างความเป็นธรรมทางเศรษฐกิจแก่ประชาชน”