อังคณา นีละไพจิตร

วันที่ 6 ตุลาคม 2569 มูลนิธิและสถาบันปรีดี พนมยงค์ เข้าร่วมงาน “ครบรอบ 50 ปี 6 ตุลาคม 2519” ณ สวนประติมากรรมประวัติศาสตร์ “ธรรมศาสตร์กับการต่อสู้เพื่อประชาธิปไตย” มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ เพื่อรำลึกถึงผู้เสียชีวิตและผู้ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ 6 ตุลาคม 2519 ซึ่งนับเป็นหนึ่งในโศกนาฏกรรมสำคัญของประวัติศาสตร์การเมืองไทย

ในวาระครบรอบ 50 ปี เหตุการณ์ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 มูลนิธิปรีดี พนมยงค์ และสถาบันปรีดี พนมยงค์ ร่วมรำลึกถึงนักเรียน นิสิต นักศึกษา และประชาชนผู้เสียชีวิต พร้อมแสดงความเคารพต่อผู้บาดเจ็บ ผู้ถูกจับกุม ครอบครัว และผู้ได้รับผลกระทบ โดยมีคุณอังคณา นีละไพจิตร เป็นผู้แทนกล่าวรำลึก ณ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ คำกล่าวชวนพิจารณาคำเตือนของปรีดี พนมยงค์ เรื่องการฟื้นระบอบเผด็จการ และความแตกต่างระหว่างการต่อต้านระบบกับการต่อต้านผู้เผด็จการบางคน ควบคู่กับบทบาทของบันทึกป๋วย อึ๊งภากรณ์ ในการรักษาข้อเท็จจริงเพื่อให้สังคมตรวจสอบข้อกล่าวหาและการใช้อำนาจ ตลอดจนความหวังของท่านผู้หญิงพูนศุข พนมยงค์ ที่ให้อนุสรณ์วีรชนเป็นสื่อปลูกสำนึกประชาธิปไตยแก่คนรุ่นหลัง การรำลึกครั้งนี้ยืนยันความสำคัญของการเปิดเผยความจริง การตรวจสอบความรับผิด และการเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบ ด้วยหลักการว่า ความเห็นต่างทางการเมืองไม่อาจเป็นเหตุให้ผู้ใดถูกทำร้ายหรือสังหาร และอำนาจรัฐต้องอยู่ภายใต้กฎหมายและความรับผิดชอบต่อประชาชน

การรักษาความทรงจำในทางสิทธิมนุษยชนเป็นการรักษาประวัติศาสตร์ไม่ให้ถูกบิดเบือนหรือถูกแทนที่ด้วยความทรงจำใหม่ ๆ ผ่านแนวคิด “ให้อภัยแต่ไม่ลืม” เพื่อป้องกันไม่ให้ความจริงถูกบิดเบือนและไม่ให้เกิดขึ้นซ้ำ ขณะเดียวกันอุดมการณ์ของปรีดี พนมยงค์และคณะราษฎรมุ่งสร้างความเท่าเทียมให้คนทุกกลุ่มในฐานะเจ้าของประเทศ ผ่านนโยบายสาธารณะและการเปิดโอกาสทางการศึกษาเพื่อความกินดีอยู่ดีของราษฎร

รวมคำถาม ข้อเสนอ และมุมมอง เพื่อถอดบทเรียน ปัญหาสันติภาพและนำไปสู่การแก้ไขปัญหาในอนาคต

อังคณา นีละไพจิตร เน้นว่าการสร้างสันติภาพต้องเริ่มจากการรับฟังเสียงของผู้ถูกกระทำ และยอมรับความหลากหลายทางชาติพันธุ์ โดยเสนอให้แก้รัฐธรรมนูญและยุติวัฒนธรรมการลอยนวลพ้นผิดเพื่อสร้างความเป็นธรรมในสังคมไทย

สรุปประเด็นจากงานเสวนา PRIDI Talks #30 “ประชาธิปไตยที่ไร้สันติภาพ : เมื่อความรุนแรงไม่ได้อยู่แค่ในสงคราม” พร้อมทั้งภาพกิจกรรม โดยแสดงให้เห็นถึงการถกเถียงกันเรื่องความรุนแรงและพัฒนาการประชาธิปไตยไทย ในช่วงเวลาความขัดแย้ง

อังคณา นีละไพจิตร กล่าวปาฐกถา 20 ปีของการต่อสู้กับการลอยนวลผู้กระทำผิด ทวงถามความยุติธรรมต่อรัฐ และเจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง ซึ่งเป็นการตั้งคำถามต่อการบังคับสูญหายในสังคมไทยและเกี่ยวเนื่องในวาระวันผู้สูญหายสากุล 30 สิงหาคม

รวมคำถาม ข้อเสนอ และการดำเนินงานของภาครัฐ เพื่อถอดบทเรียนปัญหาจังหวัดชายแดนใต้ ตลอดเวลา 20 ปี ในการหาทางออกเพื่อสันติภาพ

สมชาย นีละไพจิต เป็นทนายความที่เสียสละ ทุ่มเท เพื่อส่วนรวมอย่างมาก โดยเฉพาะในการทำคดีต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับด้านสิทธิมนุษยชนภายใต้นามของ “สภาทนายความ“

เรื่องราวและบรรยากาศภายในนิทรรศการ “กลับสู่วันวาน...กลับมากินข้าวด้วยกันนะ” ที่ประกอบไปด้วยมื้ออาหารจานโปรดของผู้ถูกบังคับสูญหาย และเนื้อหาภายในงานเสวนา “เมื่อแตกสลาย… จะกลับคืนสู่สภาพเดิมได้หรือ?” เนื่องในวันผู้สูญหายสากลที่ 30 สิงหาคม 2566 ที่ผ่านมา