เสรีไทย

วันใหม่ นิยม พาผู้อ่านตามรอยประวัติศาสตร์ขบวนการเสรีไทยแห่งจังหวัดเลย พร้อมร้อยเรียงถึงประวัติความเป็นมาของจังหวัดเลย การสร้างศาลากลางจังหวัด กอปรกับประวัติบุคคลสำคัญอย่างนายสุวรรณ รื่นยศ หัวหน้าพลพรรคเสรีไทยเลย

มาลัย ชูพินิจ กับวรรณกรรมสะท้อนภาพเสรีไทยหญิง ตอนจบ อาชญาสิทธิ์ ศรีสุวรรณ พาผู้อ่านไปค้นหาความจริงเบื้องหลังชะตากรรมของ "ศรีดารา" หญิงสาวที่สังคมตราหน้าว่าทรยศชาติ พร้อมสะท้อนภาพวีรกรรมของขบวนการเสรีไทยหญิงที่ต้องแลกมาด้วยการเสียสละอันใหญ่หลวง

เนื่องในวาระชาตกาล 120 ปี มาลัย ชูพินิจ เจ้าของนามปากกา เรียมเอง ซึ่งหลายคนอาจคุ้นเคยในผลงานวรรณกรรม “ชั่วฟ้าดินสลาย” เพื่อระลึกแด่ครูมาลัย สถาบันปรีดี พนมยงค์ ขอนำเสนอบทความ 'มาลัย ชูพินิจ กับวรรณกรรมสะท้อนภาพเสรีไทยหญิง ตอนแรก' โดย อาชญาสิทธิ์ ศรีสุวรรณ

บันทึกความทรงจำตอนที่ 2 ถ่ายทอดเหตุการณ์หลังสิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่ 2 เมื่อเสรีไทยพลพรรคพระนครต้องเผชิญกับภารกิจปราบปรามเหตุจลาจลในย่านเยาวราช การสวนสนามครั้งประวัติศาสตร์ และการก่อตั้งสมาคมฯ เพื่อรำลึกถึงวีรกรรม

บันทึกความทรงจำของ น.อ. ไพโรจน์ อิทธิวัฒนะ อดีตเสรีไทยพลพรรคพระนคร ถ่ายทอดบรรยากาศการรับสมัครนักเรียนเตรียมอุดมฯ และนักเรียนเตรียมปริญญาฯ แห่ง มธก. เข้าฝึกวิชาทหารลับ ภายใต้การนำของหลวงสังวรยุทธกิจ เพื่อเป็นกองพลพรรคเสรีไทยในพระนคร ช่วงโค้งสุดท้ายของสงครามโลกครั้งที่ 2

ทำความรู้จัก "ทวี บุณยเกตุ" อดีตนายกฯ 17 วัน ที่เป็นมากกว่าสถิติอันแสนสั้น ผ่านบทความของ นริศ จรัสจรรยาวงศ์ ซึ่งชี้ให้เห็นบทบาทสำคัญในประวัติศาสตร์ ทั้งการเป็นผู้ร่วมก่อตั้งคณะราษฎร 2475 และการเป็น "มือขวา" ของปรีดี พนมยงค์ ในขบวนการเสรีไทย

บทความบอกเล่าความทรงจำของ ดร.เลิศลักษณ์ ส.บุรุษพัฒน์ ที่มีต่อบิดา "ดร.ไสว สุทธิพิทักษ์" เนื่องในวาระ 109 ปี ชาตกาล ย้อนรอยเส้นทางชีวิตตั้งแต่นักศึกษาธรรมศาสตร์ สมาชิกขบวนการเสรีไทย ไปจนถึงการเป็นนักธุรกิจและผู้ก่อตั้งมหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์

เนื่องในวาระ 112 ปีชาตกาลของนายชิต เวชประสิทธิ์ อดีต ส.ส. ภูเก็ต และศิษย์เก่าธรรมศาสตร์ ผู้เป็นบุคคลสำคัญในประวัติศาสตร์การเมืองไทย ทั้งในฐานะเสรีไทยที่ได้รับฉายา "นายทะเบียน" คู่ใจนายปรีดี พนมยงค์ และเป็นทนายความว่าความคดีการเมืองที่สำคัญต่าง ๆ

เมื่อประชาธิปไตย สวัสดิการ และสันติภาพเป็นเงื่อนไขที่ต้องเดินไปพร้อมกัน คำถามสำคัญจึงไม่ใช่เพียงว่าใครชนะการเลือกตั้ง แต่คือสังคมไทยกำลังเดินเข้าใกล้หรือห่างออกจาก “ราษฎรที่มีอิสรภาพ มีหลักประกัน และอยู่ในสันติ” มากเพียงใด

เสรีไทยบนอีกเวทีหนึ่ง ในตอนจบ เล่าถึงการก่อตั้งหน่วยสื่อข่าวอิสระเพื่อสื่อสารข้อเท็จจริงผ่านสื่อมวลชนสหรัฐฯ และการเจรจาทางการทูตเพื่อขอให้สหรัฐฯ ช่วยสนับสนุนการผ่อนปรนเงื่อนไขในสนธิสัญญาสันติภาพของอังกฤษกับไทย รวมถึงการเจรจาขอปลดระงับเงินตราเพื่อนำมาใช้ฟื้นฟูประเทศ