ข้ามไปยังเนื้อหาหลัก

สถาบันปรีดี พนมยงค์ ร่วมรำลึกวีรกรรมเสรีไทยแพร่ ครั้งที่ 19 สหรัฐฯ ประกาศมอบทุน 80,000 ดอลลาร์แก่ CyArk ถ่ายทอดประวัติศาสตร์เสรีไทยสู่ชาวโลก

16
พฤศจิกายน
2569

16 พฤศจิกายน 2569 สถาบันปรีดี พนมยงค์ นำโดย ปรีดิวิชญ์ พนมยงค์ กรรมการผู้จัดการ พร้อมด้วย สุดา พนมยงค์ ทายาทเสรีไทยและคณะ เข้าร่วมงาน “วันรำลึกวีรกรรมเสรีไทยแพร่” ครั้งที่ 19 ประจำปี 2569 ณ พิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่ จังหวัดแพร่ โดยมี ฌอน เค. โอนีล (Sean K. O’Neill) เอกอัครราชทูตสหรัฐอเมริกาประจำประเทศไทย คีเลีย คัมมินส์ (Klea Cummins) กงสุลใหญ่สหรัฐอเมริกาประจำเชียงใหม่ ผู้แทนหน่วยงานภาครัฐ ทหารผ่านศึก ทายาทสมาชิกขบวนการเสรีไทย และประชาชนเข้าร่วม

จากซ้าย: คีเลีย คัมมินส์ กงสุลใหญ่สหรัฐอเมริกาประจำเชียงใหม่, ปรีดิวิชญ์ พนมยงค์, ฌอน เค. โอนีล เอกอัครราชทูตสหรัฐอเมริกาประจำประเทศไทย และสุดา พนมยงค์

ในโอกาสเดียวกัน สถานเอกอัครราชทูตสหรัฐอเมริกาได้ประกาศมอบทุนสนับสนุนจำนวน 80,000 ดอลลาร์สหรัฐ จากกองทุนเอกอัครราชทูตเพื่อการอนุรักษ์ทางวัฒนธรรม (Ambassadors Fund for Cultural Preservation: AFCP) แก่ CyArk องค์กรไม่แสวงหากำไรจากสหรัฐอเมริกา เพื่อดำเนินโครงการบันทึกและเผยแพร่ประวัติศาสตร์ขบวนการเสรีไทยด้วยเทคโนโลยีดิจิทัล ร่วมกับสถาบันปรีดี พนมยงค์ และพิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่

รำลึกวีรกรรมเสรีไทยและมิตรภาพไทย–สหรัฐฯ

กิจกรรมเริ่มขึ้นในช่วงเช้า โดยเวลา 08.00 น. คณะของสุดา พนมยงค์ และสถาบันปรีดี พนมยงค์ เดินทางถึงพิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่ โดยมี ภุชงค์ กันทาธรรม ผู้ก่อตั้งพิพิธภัณฑ์และบุตรชายของทอง กันทาธรรม อดีตสมาชิกขบวนการเสรีไทยในจังหวัดแพร่ ให้การต้อนรับ

จากนั้นมีขบวนพาเหรดของวงโยธวาทิตโรงเรียนนารีรัตน์จังหวัดแพร่ ร่วมกับคณะทหารผ่านศึกอเมริกัน (Veterans of Foreign Wars: VFW) เคลื่อนเข้าสู่บริเวณพิพิธภัณฑ์ พร้อมบรรเลงเพลงชาติสหรัฐอเมริกาและเพลงชาติไทย

เวลา 08.40 น. เริ่มพิธีรำลึกวีรกรรมเสรีไทยแพร่ ครั้งที่ 19 โดย ภุชงค์ กันทาธรรม กล่าวต้อนรับและชี้แจงวัตถุประสงค์ของการจัดงาน ก่อนที่ คุณากร คชหิรัญ รักษาการผู้ว่าราชการจังหวัดแพร่ จะกล่าวเปิดงาน

ต่อมา ฌอน เค. โอนีล เอกอัครราชทูตสหรัฐอเมริกาประจำประเทศไทย กล่าวปาฐกถาพิเศษถึงความสำคัญของขบวนการเสรีไทย ซึ่งมีบทบาทในการต่อต้านกองกำลังญี่ปุ่นและร่วมมือกับฝ่ายสัมพันธมิตรในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 โดยเน้นย้ำถึงความกล้าหาญ การอุทิศตน และการเสียสละของสมาชิกขบวนการเสรีไทย ตลอดจนความสัมพันธ์อันแน่นแฟ้นระหว่างประชาชนไทยกับสหรัฐอเมริกา

เอกอัครราชทูตกล่าวว่า การที่ชาวไทยและชาวอเมริกันเลือกปกป้องเสรีภาพร่วมกันในช่วงเวลาสำคัญทางประวัติศาสตร์ ได้ช่วยหล่อหลอมความเป็นพันธมิตรระหว่างสองประเทศให้มีความเข้มแข็ง และการเสียสละของขบวนการเสรีไทยยังคงเป็นเครื่องเตือนใจถึงคุณค่าของความร่วมมือระหว่างประเทศมาจนถึงปัจจุบัน

ภายในพิธี เอกอัครราชทูตสหรัฐอเมริกาได้มอบรางวัลแก่ ภุชงค์ กันทาธรรม เพื่อยกย่องบทบาทในการอนุรักษ์และสืบสานประวัติศาสตร์ขบวนการเสรีไทยในจังหวัดแพร่

เวลา 09.20 น. มีพิธีวางพวงมาลารำลึกถึงวีรกรรมของสมาชิกขบวนการเสรีไทย ณ บริเวณหน้าพิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่ โดยมีผู้แทนจังหวัดแพร่ สถานเอกอัครราชทูตสหรัฐอเมริกา สถานกงสุลใหญ่สหรัฐอเมริกาประจำเชียงใหม่ หน่วยงานทหาร คณะทหารผ่านศึกอเมริกัน ครอบครัวปรีดี-พูนศุข พนมยงค์ และครอบครัวทอง กันทาธรรม เข้าร่วม

ภายหลังพิธีวางพวงมาลา คณะผู้เข้าร่วมงานได้เยี่ยมชมพิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่และนิทรรศการประวัติศาสตร์เสรีไทยท้องถิ่น ซึ่งจัดแสดงเรื่องราวของบุคคล สถานที่ และปฏิบัติการสำคัญในจังหวัดแพร่ระหว่างสงครามโลกครั้งที่ 2

สหรัฐฯ สนับสนุน CyArk บันทึกประวัติศาสตร์เสรีไทยด้วยเทคโนโลยี 3 มิติ

ในช่วงสาย มีการแถลงข่าวโครงการ Seri Thai Tapestry โดยมี ฌอน เค. โอนีล เอกอัครราชทูตสหรัฐอเมริกาประจำประเทศไทย คีเลีย คัมมินส์ กงสุลใหญ่สหรัฐอเมริกาประจำเชียงใหม่ ภุชงค์ กันทาธรรม ผู้ก่อตั้งพิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่ เอลิซาเบธ ลี (Elizabeth Lee) รองประธานฝ่ายโครงการและการพัฒนาของ CyArk รศ.ดร.อนุสรณ์ ธรรมใจ สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร และอดีตประธานกรรมการบริหารสถาบันปรีดี พนมยงค์ และปรีดิวิชญ์ พนมยงค์ ร่วมแถลงข่าว

โครงการนี้เป็นส่วนหนึ่งของการดำเนินงาน Aiding World War II Allies: Documenting the Seri Thai Movement ซึ่ง CyArk ได้รับทุนสนับสนุนจำนวน 80,000 ดอลลาร์สหรัฐ จากกองทุน AFCP ภายใต้โครงการ Freedom 250 Special Edition 2026 เพื่อบันทึกและถ่ายทอดประวัติศาสตร์ขบวนการเสรีไทยผ่านเทคโนโลยีดิจิทัล

พิธีมอบป้ายทุนสนับสนุนโครงการ ณ พิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่

CyArk เป็นองค์กรไม่แสวงหากำไรที่มีความเชี่ยวชาญด้านการบันทึกและอนุรักษ์มรดกทางวัฒนธรรม โดยใช้เทคโนโลยีการสแกนเลเซอร์สามมิติ โดรน และการถ่ายภาพดิจิทัล เพื่อสร้างข้อมูลและแบบจำลองของสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์

สำหรับโครงการ Seri Thai Tapestry จะมีการบันทึกข้อมูลสถานที่สำคัญที่เกี่ยวข้องกับขบวนการเสรีไทยในกรุงเทพมหานครและจังหวัดแพร่ รวมถึงสวนเสรีไทย พิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่ และสถานที่ปฏิบัติการเสรีไทยในพื้นที่จังหวัดแพร่

ข้อมูลดังกล่าวจะนำมาพัฒนาเป็นสื่อการเรียนรู้ผ่านแพลตฟอร์ม Tapestry ของ CyArk ซึ่งผสมผสานแบบจำลองสามมิติ ภาพถ่าย วิดีโอ เอกสารทางประวัติศาสตร์ และบทสัมภาษณ์ เพื่อให้ประชาชนสามารถสำรวจสถานที่และเรียนรู้เรื่องราวของขบวนการเสรีไทยผ่านเว็บไซต์และอุปกรณ์ดิจิทัลได้

โครงการยังมุ่งนำเสนอความร่วมมือระหว่างขบวนการเสรีไทยกับฝ่ายสัมพันธมิตร โดยเฉพาะสหรัฐอเมริกา ตลอดจนบทบาทของจังหวัดแพร่ในฐานะฐานปฏิบัติการสำคัญของขบวนการเสรีไทยในภาคเหนือ ซึ่งมีการประสานงานและฝึกอาสาสมัครร่วมกับเจ้าหน้าที่จากสำนักงานบริการด้านยุทธศาสตร์ของสหรัฐอเมริกา (Office of Strategic Services: OSS)

ฌอน เค. โอนีล เอกอัครราชทูตสหรัฐอเมริกาประจำประเทศไทย พร้อมด้วย สุดา พนมยงค์ ทายาทปรีดี พนมยงค์ และภุชงค์ กันทาธรรม ผู้ก่อตั้งพิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่ เยี่ยมชมนิทรรศการประวัติศาสตร์ขบวนการเสรีไทย ณ พิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่

ปรีดิวิชญ์ชูอุดมการณ์สันติภาพของปรีดีและความสำคัญของความทรงจำท้องถิ่น

ในการแถลงข่าว ปรีดิวิชญ์ พนมยงค์ กรรมการผู้จัดการสถาบันปรีดี พนมยงค์ กล่าวขอบคุณ CyArk พิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่ และสถานเอกอัครราชทูตสหรัฐอเมริกา ที่ร่วมกันผลักดันโครงการ โดยเห็นว่าเป็นโอกาสสำคัญในการนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาบันทึกและถ่ายทอดประวัติศาสตร์ขบวนการเสรีไทย เพื่อให้คนรุ่นใหม่และผู้สนใจทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศสามารถเข้าถึงเรื่องราว สถานที่ และความทรงจำที่เกี่ยวข้องได้ในรูปแบบร่วมสมัย

ปรีดิวิชญ์กล่าวว่า ประวัติศาสตร์เสรีไทยเป็นเรื่องราวของคนไทยจากหลากหลายภูมิหลัง ทั้งในประเทศและต่างประเทศ ที่ร่วมกันต่อต้านการรุกรานและทำงานเพื่อรักษาเอกราชและอธิปไตยของชาติ ท่ามกลางสถานการณ์อันยากลำบากของสงครามโลกครั้งที่ 2 ขบวนการนี้ยังสะท้อนความร่วมมือระหว่างคนไทยกับฝ่ายสัมพันธมิตร รวมถึงสหรัฐอเมริกา ในการมุ่งสู่สันติภาพ

สำหรับปรีดี พนมยงค์ ผู้นำขบวนการเสรีไทยภายในประเทศ ปรีดิวิชญ์เน้นย้ำว่า สันติภาพเป็นอุดมการณ์ที่ปรีดีให้ความสำคัญมาตั้งแต่ก่อนสงคราม โดยแนวคิดเรื่องการอยู่ร่วมกันอย่างสันติ การเคารพเอกราชและอธิปไตย ตลอดจนศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ เป็นส่วนสำคัญที่จะช่วยให้เข้าใจความหมายของขบวนการเสรีไทยได้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น

นอกจากนี้ ปรีดิวิชญ์ยังกล่าวถึงความสำคัญของจังหวัดแพร่ในประวัติศาสตร์เสรีไทย และบทบาทของชุมชนกับพิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่ในการอนุรักษ์เรื่องราวของผู้คนและสถานที่ที่เกี่ยวข้องมาอย่างต่อเนื่อง โดยระบุว่า

“ผมเห็นว่าเสียงและความทรงจำของคนในพื้นที่เป็นหัวใจสำคัญของโครงการนี้ เพราะช่วยให้ประวัติศาสตร์มีชีวิตและเชื่อมโยงกับผู้คนได้อย่างแท้จริง”

ปรีดิวิชญ์กล่าวยืนยันว่า สถาบันปรีดี พนมยงค์ ยินดีร่วมสนับสนุนโครงการในด้านองค์ความรู้ทางประวัติศาสตร์ การเชื่อมโยงแหล่งข้อมูล และการถ่ายทอดเรื่องราวเสรีไทย โดยให้ความสำคัญกับความถูกต้องของหลักฐานและมุมมองของสังคมไทย พร้อมแสดงความหวังว่าโครงการจะช่วยส่งต่อคุณค่าของสันติภาพ เอกราช และศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ไปยังคนรุ่นต่อไป

สืบสานประวัติศาสตร์เสรีไทยจากท้องถิ่นสู่สาธารณะ

ภายหลังการแถลงข่าว กิจกรรมดำเนินต่อด้วยการมอบทุนการศึกษาจากมูลนิธิเสรีไทยแพร่และประกาศนียบัตรแก่เยาวชนที่เข้าร่วมกิจกรรม ตลอดจนการแสดงทางวัฒนธรรมและกิจกรรมรำลึกประวัติศาสตร์เสรีไทย

ในโอกาสเดียวกัน สถาบันปรีดี พนมยงค์ ได้ร่วมมอบรูปปั้นครึ่งตัวปรีดี พนมยงค์ ให้แก่พิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่ เพื่อสนับสนุนการอนุรักษ์และเผยแพร่ประวัติศาสตร์ขบวนการเสรีไทยแก่ประชาชนและคนรุ่นต่อไป

พิพิธภัณฑ์เสรีไทยแพร่ดำเนินงานสืบสานเรื่องราวของขบวนการเสรีไทยในพื้นที่มาตั้งแต่ พ.ศ. 2550 โดยมี ภุชงค์ กันทาธรรม บุตรชายของทอง กันทาธรรม อดีตผู้นำเสรีไทยในจังหวัดแพร่ เป็นผู้ดูแลและขับเคลื่อนการอนุรักษ์ประวัติศาสตร์ท้องถิ่นดังกล่าว

สำหรับโครงการ Seri Thai Tapestry คณะทำงานจาก CyArk สถาบันปรีดี พนมยงค์ และภาคีจะร่วมกันศึกษาข้อมูล ประชุมเชิงปฏิบัติการ และบันทึกข้อมูลสถานที่สำคัญในจังหวัดแพร่และกรุงเทพมหานคร เพื่อนำไปพัฒนาเป็นสื่อประวัติศาสตร์ดิจิทัลสำหรับการเรียนรู้ของประชาชนทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศ

ความร่วมมือครั้งนี้จึงเป็นอีกก้าวหนึ่งของการนำเทคโนโลยีร่วมสมัยมาสนับสนุนการอนุรักษ์มรดกทางประวัติศาสตร์ และเชื่อมโยงความทรงจำเกี่ยวกับขบวนการเสรีไทยเข้ากับคุณค่าของสันติภาพ เสรีภาพ เอกราช และอธิปไตย ซึ่งยังคงมีความสำคัญต่อสังคมในปัจจุบัน

อ่านรายละเอียดของโครงการได้ที่นี่: https://pridi.or.th/th/project/2026/11/3011