ข่าวสารและบทความ
บทความ • แนวคิด-ปรัชญา
27
กรกฎาคม
2568
ชาตินิยมและสื่อที่บิดเบือนทำลายพื้นที่สาธารณะในการอภิปรายเชิงเหตุผล โดยอ้างอิงกรอบคิดของ Jürgen Habermas และกรณียูโกสลาเวีย เชื่อมโยงมายังความขัดแย้งไทย–กัมพูชา ซึ่งประชาชนตกเป็นเหยื่อของการปลุกปั่นด้วยข้อมูลเท็จ อคติ และการเบี่ยงเบนนโยบายเศรษฐกิจสังคมจากประเด็นที่แท้จริง
บทความ • แนวคิด-ปรัชญา
26
กรกฎาคม
2568
วิเคราะห์ความขัดแย้งชายแดนไทย–กัมพูชาโดยผ่านมุมมองแบบเศรษฐศาสตร์การเมือง เพื่อชี้ให้เห็นว่าแนวคิดชาตินิยมถูกนำมาใช้เป็นเครื่องมือเบี่ยงเบนความสนใจจากวิกฤตเศรษฐกิจและการลดสวัสดิการสังคม โดยเปรียบเทียบกับสงครามฟอล์คแลนด์ของอังกฤษชี้ให้เห็นรูปแบบการใช้ “ศัตรูภายนอก” เพื่อสร้างความชอบธรรมให้กับนโยบายที่เอื้อกลุ่มทุนและทำลายสวัสดิการประชาชน
ข่าวสาร
25
กรกฎาคม
2568
แถลงการณ์ของสถาบันปรีดี พนมยงค์ กรณีการใช้กำลังทางทหารบริเวณชายแดนไทย-กัมพูชาวันที่ 24 กรกฎาคม 2568 ลงวันที่ 25 กรกฎาคม 2568
บทความ • เกร็ดประวัติศาสตร์
25
กรกฎาคม
2568
ช่วงหลังสงคราม ฝรั่งเศสถือว่ายังมีสถานะสงครามกับไทย และได้เรียกร้องเอาดินแดนที่เสียให้กับประเทศไทยคืน พร้อมทั้งให้ส่งมอบพระแก้วมรกตคืนให้แก่ลาว ทำให้คณะผู้แทนไทยต่างไม่พอใจการกระทำของฝรั่งเศส แต่ก็ต้องเดินหน้าเจรจาหาทางออกกับฝรั่งเศสไปพร้อมๆ กัน
บทความ • บทสัมภาษณ์
24
กรกฎาคม
2568
PRIDI Interview คุยกับ ดร.พิเศษ สอาดเย็น ผู้อำนวยการ TIJ องค์กรที่ขับเคลื่อนบทสนทนาเรื่องนิติธรรมในวันที่สังคมไทยเผชิญภาวะถดถอยของกระบวนการยุติธรรมและศรัทธาสาธารณะ โดยพยายามสร้างความเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้าง ด้วยการฟื้นศรัทธาและคืนศักดิ์ศรีให้แก่ผู้คน ผ่านการสร้างเครือข่ายและโอกาสใหม่ในสังคม
บทความ • เกร็ดประวัติศาสตร์
23
กรกฎาคม
2568
คณะผู้แทนไทยนำโดยหม่อมเจ้าวิวัฒนไชย ไชยันต์ เดินทางเข้าสู่เมืองแคนดีเพื่อดำเนินการเจรจาเลิกสถานะสงครามกับฝ่ายอังกฤษซึ่งนำโดยนายเอ็ม. อี. เดนิ่ง ท่ามกลางความตึงเครียดจากการกดดันของฝ่ายอังกฤษ
บทความ • เกร็ดประวัติศาสตร์
22
กรกฎาคม
2568
บทบาทของ ป. อินทรปาลิต ในนามผู้บันทึกวิวัฒนาการของสังคมไทยผ่านนิยายชุด พล นิกร กิมหงวน ที่ดำเนินเรื่องต่อเนื่องกว่า 30 ปี ผลงานของเขามิได้เป็นเพียงความบันเทิง แต่ยังบันทึกเรื่องราวประวัติศาสตร์ตั้งแต่ก่อนสงคราม ระหว่างสงคราม และจบสงครามโลกครั้งที่ 2
บทความ • เกร็ดประวัติศาสตร์
21
กรกฎาคม
2568
ลอร์ดหลุยส์ เมานต์แบตตัน ได้สั่งให้พลโท จี. เอเวิ้นส์ เดินทางมากรุงเทพฯ ในวันที่ 3 กันยายน ในฐานะผู้บัญชาการทหารฝ่ายสัมพันธมิตรในประเทศไทย พร้อมด้วยกองพลอินเดียที่ 7 รวมกำลังพล 17,000 คน มีหน้าที่ในการรวบรวมและปลดอาวุธทหารญี่ปุ่นทั่วราชอาณาจักรซึ่งมีประมาณ 120,000 คน
บทความ • เกร็ดประวัติศาสตร์
20
กรกฎาคม
2568
การสืบสวนข้อเท็จจริงเกี่ยวกับ “คุ้มขุนแผน” โดยผู้เขียนตรวจสอบข้อมูลทางประวัติศาสตร์จากแหล่งปฐมภูมิ และเปรียบเทียบกับข้อมูลราชการที่คลาดเคลื่อน โดยกำพลใช้งานเขียนของ ส. พลายน้อย ซึ่งเคยมีประสบการณ์ตรงกับพื้นที่นั้นในยุคเดียวกันการย้ายและสร้างคุ้มขุนแผน
บทความ • เกร็ดประวัติศาสตร์
19
กรกฎาคม
2568
สุชาติ สวัสดิ์ศรีชี้ให้เห็นบทบาทของ กุหลาบ สายประดิษฐ์ ในฐานะนักหนังสือพิมพ์ที่มุ่งมั่นเผยแพร่แนวคิดประชาธิปไตย มนุษยภาพ และสันติภาพ ผ่านข้อเขียนการเมืองกว่า 3 ทศวรรษ ทั้งยังกล่าวถึงผู้อยู่เบื้องหลังการจัดพิมพ์ อาทิ ชนิด สายประดิษฐ์ สุภา ศิริมานนท์ ยศ วัชรเสถียร คำสิงห์ ศรีนอก ตลอดจนกลุ่มนักวิชาการที่ร่วมฟื้นฟูบทบาทของเขาในประวัติศาสตร์