6 ตุลาคม 2519: การทำลายประชาธิปไตยและคำเตือนของปรีดี พนมยงค์

เช้าวันที่ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ และบริเวณสนามหลวง กลายเป็นพื้นที่สังหารนักเรียน นิสิต นักศึกษา และประชาชนที่ชุมนุมต่อต้านการกลับประเทศไทยของจอมพลถนอม กิตติขจร การปราบปรามโดยตำรวจและความรุนแรงจากกลุ่มฝ่ายขวาคร่าชีวิตผู้คนหลายสิบคน ทำให้มีผู้บาดเจ็บและถูกจับกุมจำนวนมาก ก่อนที่คณะทหารจะยึดอำนาจในเย็นวันเดียวกัน ปิดฉากการเปิดกว้างทางการเมืองภายหลังเหตุการณ์ 14 ตุลาคม พ.ศ. 2516

ความรุนแรงครั้งนี้ทำลายทั้งชีวิตผู้คนและพื้นที่ทางการเมืองที่ประชาชนร่วมกันสร้างขึ้น การทำความเข้าใจเหตุการณ์จึงต้องพิจารณาทั้งการปลุกระดมความเกลียดชัง การใช้กำลังปราบปราม และการล้มระบอบรัฐสภา โดยอาศัยหลักฐานร่วมสมัย รวมถึงบันทึกของป๋วย อึ๊งภากรณ์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ในขณะนั้น ซึ่งบอกเล่าความพยายามคลี่คลายสถานการณ์และการคุกคามผู้เห็นต่างทางการเมือง[1]

ขณะเดียวกัน ข้อเขียนและคำปราศรัยของปรีดี พนมยงค์ ภายหลังเหตุการณ์ 14 ตุลาคม ได้เตือนถึงความพยายามฟื้นระบอบเผด็จการและช่วงชิงผลแห่งชัยชนะของประชาชน แม้คำเตือนเหล่านี้เกิดขึ้นก่อนเหตุการณ์ 6 ตุลาคม แต่ก็เป็นฐานความคิดสำคัญสำหรับย้อนพิจารณาว่า เหตุใดการโค่นล้มผู้เผด็จการจึงยังไม่เพียงพอต่อการรักษาประชาธิปไตย และสังคมจะสร้างหลักประกันอย่างไร ไม่ให้ประชาชนต้องเผชิญความรุนแรงเพราะความคิดทางการเมืองของตน[2]

เสรีภาพหลัง 14 ตุลาคมและแรงต้านการเปลี่ยนแปลง

หลังเหตุการณ์ 14 ตุลาคม พ.ศ. 2516 ประชาชนมีพื้นที่แสดงความคิดเห็น รวมกลุ่ม และเคลื่อนไหวทางการเมืองมากขึ้น ขบวนการนักศึกษาขยายความร่วมมือกับกรรมกรและชาวนา ซึ่งเรียกร้องสิทธิและความเป็นธรรมในการดำรงชีวิต การถกเถียงเรื่องประชาธิปไตยจึงไม่ได้จำกัดอยู่เพียงรัฐธรรมนูญหรือการเลือกตั้ง หากครอบคลุมถึง อำนาจต่อรองและความเป็นธรรมทางเศรษฐกิจและสังคม ด้วย[3]

ขบวนการนักศึกษาและประชาชนในช่วงเวลานี้มีความคิดทางการเมืองหลากหลาย วิภา ดาวมณี ชี้ว่า มีทั้งผู้เรียกร้องประชาธิปไตยแบบรัฐสภา รัฐสวัสดิการ สังคมนิยม และผู้ที่มุ่งต่อต้านเผด็จการกับความไม่เป็นธรรม การยอมรับอิทธิพลของความคิดฝ่ายซ้ายจึงต้องพิจารณาควบคู่กับความแตกต่างภายในขบวนการด้วย[4] ไม่ว่าผู้ชุมนุมจะยึดถืออุดมการณ์ใด ความคิดทางการเมืองก็ไม่อาจเป็นเหตุให้ผู้ใดถูกสังหารหรือทำร้ายได้

ความเปลี่ยนแปลงดังกล่าวเผชิญแรงต้านจากกลุ่มที่สูญเสียอำนาจทางการเมืองหรือหวั่นเกรงว่าผลประโยชน์ของตนจะถูกกระทบ ท่ามกลางบรรยากาศสงครามเย็น ข้อเรียกร้องของนักศึกษา กรรมกร และชาวนาถูกกล่าวหาเชื่อมโยงกับภัยคอมมิวนิสต์ การโฆษณาปลุกระดมดำเนินควบคู่กับการข่มขู่ ทำร้าย และสังหารผู้เคลื่อนไหวทางการเมือง บั่นทอนเสรีภาพที่เพิ่งเปิดกว้างขึ้นอย่างต่อเนื่อง

เบเนดิกต์ แอนเดอร์สัน วิเคราะห์ว่า การเติบโตทางเศรษฐกิจในช่วงก่อนหน้านั้นได้ก่อให้เกิดชนชั้นกลางกลุ่มใหม่ในเมือง เมื่อเศรษฐกิจชะลอตัวและข้อเรียกร้องของกรรมกรขยายตัว ความกังวลต่อฐานะและอนาคตของตนทำให้คนบางส่วนที่เคยสนับสนุนการเคลื่อนไหวใน พ.ศ. 2516 หันไปต้อนรับการกลับมาของเผด็จการในอีกสามปีต่อมา ข้อเสนอนี้ช่วยอธิบายฐานสนับสนุนทางสังคมของฝ่ายขวา โดยไม่ได้หมายความว่าผู้สนับสนุนเหล่านั้นทั้งหมดเป็นผู้ลงมือก่อความรุนแรง[5]

การกลับมาของถนอมและการปลุกระดมความเกลียดชัง

วันที่ 19 กันยายน พ.ศ. 2519 ถนอม กิตติขจร เดินทางกลับประเทศไทยในสมณเพศสามเณร ก่อนอุปสมบทที่วัดบวรนิเวศวิหาร การกลับมาของอดีตผู้นำที่พ้นจากอำนาจหลังเหตุการณ์ 14 ตุลาคม ก่อให้เกิดการคัดค้านจากขบวนการนักศึกษาและประชาชน ซึ่งเรียกร้องให้รัฐบาลดำเนินการกับจอมพลถนอมตามกฎหมายหรือให้ออกจากประเทศ

ระหว่างการรณรงค์ต่อต้าน พนักงานการไฟฟ้าส่วนภูมิภาคสองคนที่ออกติดโปสเตอร์ในจังหวัดนครปฐมถูกสังหารและนำศพไปแขวนคอ เหตุการณ์นี้ทำให้ผู้ประท้วงเรียกร้องให้รัฐบาลจับกุมผู้กระทำผิดมาลงโทษ ต่อมาในวันที่ 4 ตุลาคม พ.ศ. 2519 นักศึกษาได้จัดการแสดงละครจำลองเหตุการณ์แขวนคอที่ลานโพธิ์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ เพื่อกระตุ้นให้เพื่อนนักศึกษาเข้าร่วมการประท้วง

ภาพการแสดงกลับถูกนำไปใช้กล่าวหาว่านักศึกษามีเจตนาหมิ่นพระบรมเดชานุภาพ หนังสือพิมพ์ ดาวสยาม ประโคมข้อกล่าวหา ขณะที่สถานีวิทยุยานเกราะขยายความและปลุกระดมต่อต้านผู้ชุมนุมตลอดคืนวันที่ 5 ตุลาคม พ.ศ. 2519 การประท้วงและเรียกร้องความเป็นธรรมให้ผู้ถูกสังหารจึงถูกบิดเบือนให้กลายเป็นภัยต่อสถาบันพระมหากษัตริย์และความมั่นคงของชาติ[6]

การปลุกระดมเช่นนี้ทำให้ผู้ชุมนุมถูกมองเป็นศัตรูที่ต้องกำจัด ข้อกล่าวหาถูกใช้เป็นเหตุให้ระดมกำลังเข้าทำร้าย ทั้งที่ยังไม่ผ่านการพิสูจน์ตามกระบวนการยุติธรรม พระไพศาล วิสาโล อธิบายว่า ความยึดมั่นว่าตนกำลังปกป้องความดีอาจทำให้คนมองผู้เห็นต่างเป็นคนชั่ว และเห็นว่าการกำจัดคนเหล่านั้นเป็นสิ่งชอบธรรม[7] ข้ออธิบายนี้ช่วยให้เห็นว่า การอ้างปกป้องชาติ ศาสนา และพระมหากษัตริย์สามารถทำให้ผู้คนยอมรับความรุนแรงได้อย่างไร จนสิทธิในชีวิตและความปลอดภัยของผู้ชุมนุมถูกละเลย

การสังหารและรัฐประหารในวันเดียวกัน

เช้าวันที่ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 กำลังตำรวจ รวมทั้งตำรวจตระเวนชายแดนและตำรวจกองปราบปราม ใช้อาวุธสงครามยิงเข้าไปในมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ก่อนบุกเข้าควบคุมพื้นที่ ขณะเดียวกัน กลุ่มขวาจัดและฝูงชนภายนอกทำร้ายผู้ที่พยายามหลบหนี มีทั้งการรุมประชาทัณฑ์ แขวนคอ และเผาร่างผู้เสียชีวิต เหตุการณ์ครั้งนี้ทำให้มีผู้เสียชีวิตหลายสิบคน บาดเจ็บและถูกจับกุมจำนวนมาก[8]

ภาพถ่ายร่วมสมัยเป็นหลักฐานของความรุนแรงที่เกิดขึ้น ส่วนเอกสารชันสูตรพลิกศพระบุบาดแผลจากกระสุนปืน สะเก็ดระเบิด การทุบตี และการรัดคอ แสดงให้เห็นว่าผู้เสียชีวิตหลายรายถูกทำร้ายด้วยวิธีการต่าง ๆ นอกเหนือจากการยิง[9]

เวลา 18.00 น. ของวันเดียวกัน คณะปฏิรูปการปกครองแผ่นดิน นำโดยพลเรือเอกสงัด ชลออยู่ ยึดอำนาจจากรัฐบาล ม.ร.ว.เสนีย์ ปราโมช ยกเลิกรัฐธรรมนูญและยุบรัฐสภา ต่อมาธานินทร์ กรัยวิเชียรได้รับแต่งตั้งเป็นนายกรัฐมนตรี การสังหารในช่วงเช้าจึงตามมาด้วยการล้มระบอบรัฐสภาในช่วงเย็น ปิดกั้นการใช้สิทธิเสรีภาพและการมีส่วนร่วมทางการเมืองของประชาชน ซึ่งขยายตัวหลังเหตุการณ์ 14 ตุลาคม พ.ศ. 2516

บันทึกของป๋วย: หลักฐานและการรักษาความจริง

ป๋วย อึ๊งภากรณ์ อธิการบดีมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ขณะเกิดเหตุ ได้เขียนบันทึก ความรุนแรงและการรัฐประหาร 6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 บอกเล่าเหตุการณ์ ความพยายามของผู้บริหารมหาวิทยาลัยในการคลี่คลายสถานการณ์ และข้อกล่าวหาที่ใช้โจมตีนักศึกษา บันทึกนี้รวบรวมทั้งประสบการณ์ตรง ข้อมูลจากผู้เกี่ยวข้อง และข้อวิเคราะห์ทางการเมืองของป๋วย เป็นหลักฐานสำคัญสำหรับตรวจสอบการกระทำของเจ้าหน้าที่รัฐและกลุ่มที่ปลุกระดมความรุนแรง[10]

ป๋วยเล่าว่า คืนวันที่ 5 ตุลาคม พ.ศ. 2519 เวลาประมาณ 23.00 น. เขาโทรศัพท์ถึง ม.ร.ว.เสนีย์ ปราโมช นายกรัฐมนตรี เสนอให้ส่งผู้แทนที่มีอำนาจเจรจาเข้าไปพูดคุยกับนักศึกษาในธรรมศาสตร์ เพื่อให้การชุมนุมยุติลงอย่างสงบ นายกรัฐมนตรีตอบว่าจะต้องหารือในคณะรัฐมนตรีก่อน แต่ในเช้าวันถัดมากลับเกิดการใช้กำลังเข้าปราบปราม[11]

ส่วนข้อกล่าวหาว่ามีอุโมงค์ในมหาวิทยาลัย ป๋วยโต้แย้งโดยอ้างคำชี้แจงของดำรง ชลวิจารณ์ อธิบดีกรมโยธาธิการและประธานกรรมการสำรวจความเสียหายมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ซึ่งระบุภายหลังเหตุการณ์ว่าไม่พบอุโมงค์ตามที่กล่าวอ้าง[12]

คุณค่าของบันทึกป๋วยอยู่ที่การเก็บรายละเอียดซึ่งช่วยให้สังคมตรวจสอบข้อกล่าวหาและการใช้อำนาจได้ การรักษาบันทึก ภาพถ่าย เอกสารราชการ และคำให้การของผู้เกี่ยวข้อง จึงช่วยให้คนรุ่นหลังสืบค้นได้ว่าเกิดอะไรขึ้น ใครได้รับผลกระทบ และใครควรรับผิดชอบ การรักษาความจริงเป็นส่วนหนึ่งของการแสวงหาความเป็นธรรมให้ผู้ถูกกระทำ และป้องกันมิให้ข้อกล่าวหาที่ปราศจากหลักฐานถูกใช้สร้างความชอบธรรมให้ความรุนแรง

อ่าน 6 ตุลาคมผ่านความคิดของปรีดี พนมยงค์

ภายหลังเหตุการณ์ 14 ตุลาคม พ.ศ. 2516 ปรีดี พนมยงค์ ได้เตือนว่าการพ้นจากอำนาจของผู้นำเผด็จการยังไม่ใช่หลักประกันว่าประชาธิปไตยจะมั่นคง ในบทความ “จงพิทักษ์เจตนารมณ์ประชาธิปไตยสมบูรณ์ของวีรชน 14 ตุลาคม” เขาถือว่าความสำเร็จครั้งนั้นเป็นชัยชนะก้าวแรก ซึ่งประชาชนต้องร่วมกันรักษาและพัฒนาต่อไป เพราะกลุ่มอำนาจและทัศนะที่เป็นปฏิปักษ์ต่อประชาธิปไตยยังคงดำรงอยู่ แม้ผู้ปกครองเดิมจะพ้นจากตำแหน่งแล้วก็ตาม[13]

“ประชาธิปไตยสมบูรณ์” ในความคิดของปรีดีครอบคลุมทั้งการเมือง เศรษฐกิจ และทัศนะอันเป็นคติธรรม กล่าวคือ ประชาชนต้องมีสิทธิเสรีภาพ ได้รับความเป็นธรรมทางเศรษฐกิจ และยึดถือหลักประชาธิปไตยในการคิดและปฏิบัติต่อกัน ปรีดีจึงเน้นว่าการจัดทำรัฐธรรมนูญต้องคำนึงถึงความต้องการทางเศรษฐกิจและสภาพชีวิตของราษฎร หากระบอบการเมืองยังรับใช้ประโยชน์ของอภิสิทธิ์ชนและไม่สามารถแก้ไขความเดือดร้อนของประชาชนได้ ชัยชนะที่แลกมาด้วยชีวิตก็ยังไม่บรรลุเจตนารมณ์ของวีรชนอย่างครบถ้วน[14]

คำเตือนนี้ปรากฏอีกครั้งในปาฐกถา “เราจะต่อต้านเผด็จการอย่างไร” เมื่อ พ.ศ. 2517 ปรีดีกล่าวถึงความพยายามฟื้นเผด็จการและช่วงชิงผลแห่งชัยชนะของวีรชนไปเป็นประโยชน์แก่กลุ่มอภิสิทธิ์ พร้อมแยกให้เห็นความแตกต่างระหว่างการต่อต้านระบบเผด็จการกับการต่อต้านผู้เผด็จการบางคนการขับผู้นำออกจากอำนาจจึงต้องดำเนินควบคู่กับการเปลี่ยนแปลงระบบที่เอื้อให้เผด็จการกลับมาได้ มิฉะนั้น การเปลี่ยนตัวผู้ปกครองก็อาจลงเอยด้วยการฟื้นอำนาจในรูปแบบเดิม[15]

เมื่อนำข้อคิดเหล่านี้มาพิจารณาเหตุการณ์ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 การสังหารผู้ชุมนุมและการรัฐประหารอาจอธิบายได้ว่าเป็น “การโต้การอภิวัฒน์”(Counter-Revolution) ในความหมายของการตอบโต้ความเปลี่ยนแปลงที่ขยายสิทธิและอำนาจของประชาชน ขบวนการนักศึกษา กรรมกร และชาวนาถูกปราบปราม ขณะที่รัฐสภาถูกยุบและรัฐธรรมนูญถูกยกเลิก การใช้กำลังจึงทำลายทั้งขบวนการเคลื่อนไหวและกลไกที่เปิดให้ประชาชนมีส่วนกำหนดทิศทางประเทศ[16]

หลายปีต่อมา ปรีดียังคงให้ความสำคัญกับการเปิดพื้นที่แก่ความคิดทางการเมืองที่แตกต่าง ในบทสัมภาษณ์นิตยสาร เอเชียวีค ฉบับวันที่ 28 ธันวาคม พ.ศ. 2522–4 มกราคม พ.ศ. 2523 เขาเสนอให้มีการอภิปรายอย่างเปิดเผยและถูกต้องตามกฎหมายในรัฐสภา โดยยกตัวอย่างอังกฤษ ฝรั่งเศส และประเทศในยุโรปตะวันตกที่เปิดให้พรรคคอมมิวนิสต์เข้าร่วมการเมืองในระบบได้

ข้อเสนอนี้ให้ความสำคัญกับการนำความขัดแย้งเข้าสู่กระบวนการอภิปรายและการเลือกตั้ง เพื่อให้ประชาชนเป็นผู้ตัดสินด้วยคะแนนเสียง เมื่อนำมาพิจารณาควบคู่กับคำเตือนเรื่องการฟื้นเผด็จการ จะเห็นแนวทางรักษาประชาธิปไตยที่ชัดเจนขึ้น ทั้งการเปลี่ยนระบบอำนาจ การแก้ไขความไม่เป็นธรรม และการยอมให้ผู้มีอุดมการณ์ต่างกันมีที่ยืนทางการเมืองอย่างปลอดภัย[17]

การลอยนวลพ้นผิดและความหมายของความยุติธรรม

ผลสืบเนื่องจากเหตุการณ์ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 คือการใช้กฎหมายยกเว้นความรับผิดแก่ผู้เกี่ยวข้อง พระราชบัญญัตินิรโทษกรรมฯ พ.ศ. 2521 กำหนดให้ปล่อยตัวจำเลยที่ถูกดำเนินคดีจากการชุมนุม ขณะเดียวกัน มาตรา 3 ครอบคลุมการกระทำของบุคคลใด ๆ ที่เกิดขึ้นในหรือเกี่ยวเนื่องกับการชุมนุม และกระทำระหว่างวันที่ 4–6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 ทั้งในและนอกมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ โดยให้ผู้กระทำพ้นจากความผิดและความรับผิดโดยสิ้นเชิง ขอบเขตการนิรโทษกรรมจึงกว้างกว่าการปล่อยตัวผู้ชุมนุม และเปิดทางให้ผู้กระทำความรุนแรงที่เข้าเงื่อนไขได้รับยกเว้นความรับผิดด้วย[18]

เขมภัทร ทฤษฎิคุณ อธิบายว่า การลอยนวลพ้นผิดบั่นทอนหลักนิติรัฐและความเสมอภาคต่อหน้ากฎหมาย เมื่อผู้ใช้อำนาจสามารถละเมิดสิทธิของประชาชนโดยไม่ต้องรับผิด กฎหมายย่อมสูญเสียบทบาทในการคุ้มครองผู้ถูกกระทำ และลดแรงยับยั้งการใช้ความรุนแรงในครั้งต่อไป ปัญหานี้ยังสัมพันธ์กับความเหลื่อมล้ำ เพราะการต่อสู้คดีและเรียกร้องสิทธิต้องอาศัยทรัพยากร ผู้ที่มีฐานะทางเศรษฐกิจจำกัดจึงต้องแบกรับภาระมากกว่าในการเข้าถึงความยุติธรรม[19]

การนิรโทษกรรมทำให้จำเลยได้รับอิสรภาพ แต่ไม่ได้ทำให้ผู้สูญเสียได้รับความเป็นธรรมครบถ้วน ความยุติธรรมยังต้องอาศัยการเปิดเผยความจริง การตรวจสอบความรับผิด และการเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบ ครอบครัวควรได้รับคำอธิบายว่าเกิดอะไรขึ้นกับบุคคลที่ตนรัก ขณะที่สังคมต้องสามารถตรวจสอบการใช้อำนาจที่ทำให้ประชาชนเสียชีวิตได้ ความปรองดองจึงควรตั้งอยู่บนการรับฟังและให้ความเป็นธรรมแก่ผู้สูญเสีย โดยไม่ผลักให้พวกเขายอมรับการปิดเรื่องเพื่อแลกกับความสงบ

รำลึกเพื่อคุ้มครองชีวิตและสิทธิของประชาชน

ในข้อความลงวันที่ 25 สิงหาคม พ.ศ. 2543 ท่านผู้หญิงพูนศุข พนมยงค์ กล่าวถึงการจัดสร้างประติมานุสรณ์ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 โดยยกย่องผู้เสียชีวิต บาดเจ็บ และทุพพลภาพจากเหตุการณ์ว่าเป็นวีรชนประชาธิปไตย พร้อมฝากความหวังให้อนุสรณ์แห่งนี้มีความหมายต่อคนรุ่นหลังว่า

“ขอให้อนุสรณ์วีรชน 6 ตุลาคมนี้ จงเป็นสัญลักษณ์ในการปลูกมโนสำนึกประชาธิปไตยแก่ทุกชนทุกรุ่น โดยเฉพาะอนุชนรุ่นหลังสืบไป”

ท่านผู้หญิงพูนศุข พนมยงค์, 25 สิงหาคม พ.ศ. 2543

การรำลึกถึงเหตุการณ์ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2519 ผ่านบันทึกของป๋วยและข้อคิดของปรีดี ช่วยให้เห็นว่า การรักษาประชาธิปไตยต้องอาศัยทั้งการคุ้มครองสิทธิเสรีภาพ ความเป็นธรรมทางเศรษฐกิจ และการเคารพศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ คำเตือนของปรีดีเรื่องการฟื้นระบอบเผด็จการชี้ให้เห็นว่า การขับผู้เผด็จการออกจากอำนาจต้องดำเนินควบคู่กับการเปลี่ยนแปลงระบบที่เอื้อให้เผด็จการกลับมาได้

บทเรียนจาก 6 ตุลาคมแสดงให้เห็นว่า การปลุกความเกลียดชังนำไปสู่ความสูญเสียได้เมื่อมีการใช้กำลังปราบปรามและผู้กระทำไม่ต้องรับผิด การป้องกันความรุนแรงจึงต้องอาศัยทั้งการตรวจสอบข้อกล่าวหาด้วยหลักฐาน การคุ้มครองเสรีภาพในการแสดงความคิดเห็น และการตรวจสอบความรับผิดของผู้สั่งการและผู้ลงมือกระทำ ความเห็นต่างทางการเมืองไม่อาจเป็นเหตุให้ผู้ใดถูกทำร้ายหรือสังหาร และอำนาจรัฐต้องอยู่ภายใต้กฎหมายและความรับผิดชอบต่อประชาชน การเปิดเผยความจริง การเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบ และการป้องกันการลอยนวลพ้นผิด จึงเป็นส่วนสำคัญที่ทำให้การรำลึกถึงผู้สูญเสียมีผลต่อการคุ้มครองชีวิตและสิทธิของผู้คนในปัจจุบันและอนาคต

บทความที่เกี่ยวข้อง:

• ความรุนแรงและการรัฐประหาร 6 ตุลาคม 2519
• “6 ตุลา” กับสถานะทางประวัติศาสตร์การเมือง (ใหม่)
• ความเห็นบางประการเกี่ยวกับ 'เหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516'
• บทเรียนจาก 2475 ถึง 2516