บทความ

ชัยชนะของอโยธยาอาจเป็นเพียงจุดเริ่มต้นของเรื่องราวที่ลึกซึ้งยิ่งกว่า เมื่อเสียงหนึ่งจากเรณูได้สะท้อนความคิดต่ออำนาจ ราชประเพณี และความหมายของการปกครองเพื่อประชาชน จนทำให้พระเจ้าจักราต้องหันกลับมาตั้งคำถามกับสิ่งที่เคยยึดถือมา

กำพล จำปาพันธ์ ชวนย้อนอ่านกวีนิพนธ์ต่อต้านสงครามของนายผี (อัศนี พลจันทร) นักคิด นักเขียนผู้มีจุดยืนต่อต้านจักรวรรดินิยมและสงคราม ผ่านบทกวีที่สะท้อนความเจ็บปวดของสามัญชน และการเรียกร้องสันติภาพที่ยังคงร่วมสมัย ทับซ้อนกับสถานการณ์โลกในปัจจุบันได้อย่างน่าทึ่ง

วาทะของ ปรีดี พนมยงค์ จากคำประศาสน์การฯ ในวันสถาปนามหาวิทยาลัยวิชาธรรมศาสตร์และการเมือง (มธก.) ไม่ได้เป็นเพียงแค่สุนทรพจน์ในพิธีเปิดสถานศึกษาทั่วไป แต่คือการประกาศเจตนารมณ์สำคัญหลังการเปลี่ยนแปลงการปกครอง 2475

สำรวจความพยายามครั้งสำคัญของรัฐบาลจอมพล ป. พิบูลสงคราม ในช่วงทศวรรษ 2480 ที่ใช้อุดมการณ์ชาตินิยมทางเศรษฐกิจเป็นเครื่องมือสำคัญในการปลดแอกสยามจากร่มเงาของชาติตะวันตกและพ่อค้าชาวจีน

เทศกาลละคอนนิพนธ์ ครั้งที่ 27 ของมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ นำเสนอผลงานศิลปะการแสดงจากนักศึกษาสาขาวิชาการละคอน ที่สะท้อนอัตลักษณ์ผูกพันกับประชาชน ผ่านบทละครร่วมสมัยหลากรูปแบบ โดยเฉพาะ “อมันตสถาน” ละครเวทีแนว Sci-Fi ที่ชวนตั้งคำถามต่อมนุษย์และสังคม ตอกย้ำบทบาทของศิลปะการแสดงในฐานะพื้นที่สร้างสรรค์และวิพากษ์สังคมอย่างมีความหมาย

บทความ สัญญาประชาคมที่เปี่ยมหวัง เมื่อภาษีคือการซื้ออนาคตและเสรีภาพร่วมกัน พาเราไปหาคำตอบเบื้องหลัง "วงจรคุณธรรม" ของรัฐสวัสดิการ ที่ซึ่งภาษีสูงไม่ได้แปลว่าประชาชนต้องเดือดร้อน แต่หมายถึงการซื้อความมั่นคงในชีวิตเมื่อยามเจ็บป่วย ตกงาน หรือเกษียณอายุ

บทความโดย ศ. ดร.พอพันธ์ อุยยานนท์ วิเคราะห์ข้อจำกัดการพัฒนาเศรษฐกิจของคณะราษฎร ช่วงปี พ.ศ. 2475-2484 แม้จะมีความพยายามสร้างรัฐวิสาหกิจและสงวนอาชีพให้คนไทย แต่การพัฒนาอุตสาหกรรมกลับไปไม่สุดทาง เนื่องจากการถูกยับยั้งเค้าโครงการเศรษฐกิจ

วันใหม่ นิยม พาสำรวจประวัติศาสตร์ที่มักถูกหลงลืมของ "พระราชวังและวัง" หลายแห่งในกรุงเทพมหานคร ที่เคยถูกใช้เป็นฐานบัญชาการลับ สถานีวิทยุ และจุดนัดพบสำคัญของขบวนการเสรีไทย ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 สะท้อนภาพการร่วมมือรับใช้ชาติของคนไทยทุกหมู่เหล่าและทุกสถานะ

บทสัมภาษณ์ ชมัยภร แสงกระจ่าง ถึงแรงบันดาลใจในการเขียนสาระนิยาย “เหมือนดาวส่องแสงอยู่ทั่วฟากฟ้า” อันเป็นการถ่ายทอดชีวิตและการต่อสู้ “ครูองุ่น มาลิก” สตรีผู้อุทิศตนเพื่อสังคม และยืนหยัดอยู่เคียงข้างประชาชน เสมือนดวงดาวที่พรายแสงอยู่ทั่วฟากฟ้า

ว่าด้วยภาษีอัตราก้าวหน้าแบบขั้นบันได ที่คนมักเข้าใจผิดว่าการมีรายได้ข้ามฐานภาษีจะทำให้เสียภาษีจนรายได้สุทธิลดลง ษัษฐรัมย์ ธรรมบุษดี พาผู้อ่านอธิบายกลไกคณิตศาสตร์การคิดภาษีส่วนเพิ่มที่แท้จริง และเสนอให้บรรจุความรู้เรื่องระบบภาษีในหลักสูตรการศึกษา